Iran cảnh báo không cảng nào ở Vịnh Ba Tư và Biển Oman sẽ an toàn nếu Mỹ phong tỏa eo biển Hormuz.
Ngày 13.4, Iran cảnh báo “không cảng nào ở Vịnh Ba Tư và Vịnh Oman còn an toàn” nếu các cảng của nước này bị đe dọa, trong bối cảnh Mỹ chuẩn bị áp đặt phong tỏa hàng hải quanh eo biển Hormuz - tuyến vận tải năng lượng trọng yếu của thế giới.
Theo truyền thông nhà nước Iran, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) nhấn mạnh: “An ninh hàng hải trong khu vực hoặc là dành cho tất cả, hoặc sẽ không dành cho bất kỳ ai”. Tehran coi kế hoạch của Mỹ là “bất hợp pháp”.
Trước đó, quân đội Mỹ thông báo sẽ bắt đầu thực thi phong tỏa toàn bộ hoạt động tàu thuyền ra vào các cảng Iran từ 10h giờ sáng ngày 13.4 (giờ ET), tức 21h ngày 13.4 theo giờ Việt Nam, sau khi các cuộc đàm phán cuối tuần tại Pakistan không đạt được thỏa thuận. Động thái này được xem là bước leo thang mới trong xung đột Mỹ - Iran vốn đã căng thẳng kéo dài.
Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố Hải quân Mỹ sẽ chặn mọi tàu thuyền có liên quan đến việc nộp phí cho Iran khi đi qua eo biển Hormuz. Theo Washington, Tehran đang cho phép một số tàu chở dầu đi qua tuyến này và thu phí lên tới 2 triệu USD mỗi chuyến - nguồn tài chính quan trọng phục vụ hoạt động của chính phủ và quân đội Iran.
Việc phong tỏa, nếu được thực thi đầy đủ, có thể cắt đứt dòng tiền này, đồng thời siết chặt áp lực kinh tế lên Iran. Tuy nhiên, động thái này cũng tiềm ẩn nguy cơ làm gián đoạn nghiêm trọng chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu.
Phản ứng trước cảnh báo của Mỹ, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf nói Mỹ sẽ sớm hối tiếc, đăng tải hình ảnh giá xăng tại Mỹ, kèm thông điệp: “Hãy tận hưởng mức giá hiện tại, vì sớm thôi người Mỹ sẽ phải hoài niệm về mức 4-5 USD/gallon”. Ông cũng ám chỉ rằng bất kỳ sự gia tăng căng thẳng nào tại Hormuz sẽ kéo theo cú sốc giá dầu theo cấp số nhân.
Thực tế, thị trường đã phản ứng tức thì. Giá dầu thô WTI của Mỹ bật tăng hơn 8%, lên khoảng 104,5 USD/thùng, trong khi dầu Brent quốc tế vượt 102 USD/thùng. Đây là lần hiếm hoi giá dầu quay lại mốc trên 100 USD trong bối cảnh địa chính trị leo thang.
Không chỉ thị trường năng lượng, chứng khoán châu Á cũng chịu sức ép. Chỉ số Kospi của Hàn Quốc có lúc giảm 2%, còn Nikkei của Nhật Bản cũng lùi nhẹ. Giới đầu tư lo ngại kịch bản xung đột kéo dài sẽ ảnh hưởng sâu rộng đến tăng trưởng toàn cầu.
Hiện vẫn chưa rõ những quốc gia nào sẽ tham gia cùng Mỹ trong chiến dịch phong tỏa. Anh cho biết đang nỗ lực xây dựng một “liên minh rộng”, song chưa cam kết tham gia trực tiếp. Australia cũng xác nhận chưa nhận được đề nghị hỗ trợ.
Theo Báo Lao Động